Nederlander Rutger Zuydervelt maakt tegenwoordig vooral muziek in opdracht voor film, dans of andere projecten. Hoewel hij van die jobs houdt, moet hij er zich af en toe ook even van losmaken en iets puur voor zichzelf maken, onder zijn alias Machinefabriek. Zo was er in 2004 zijn album Omval, nu gevolgd door Spelonk.
“Deze projecten maak ik altijd in korte periodes; zodra ik begin, vallen de dingen snel op hun plek, alsof de ideeën er (onbewust) al waren en er alleen maar uit moesten”, vertelt hij daarover.
De titels zijn eenvoudig, want met drie tracks neemt hij ons mee door drie spelonken, opgebouwd uit hardware jams die hij live opnam. De spelonken die hij hands-on creëert, met effectpedalen, een oscillator en elektronische gadgets zitten vol magie door de verschillende opnames die hij als laagjes over mekaar legt, tot ze een buitenaards sonisch landschap worden. Die landschappen zijn boeiend om te verkennen. Steeds opnieuw, liefst met je ogen dicht.
Spelonk I is een ware stiltetrack, waarbij je aanvankelijk de rust in jezelf opzoekt om geluiden van de stilte te onderscheiden. Triggerende losse percussie-elementen duiken op in een steeds duidelijker wordende elektronische ruis, die overgaat in een walmende galm. Bevreemdende sonische golven overspoelen de – bijna angstaanjagende – stille soundtrack, waarbij je na meer dan zes minuten bijna vergat dat de tijd verder tikte tijdens het luisteren.
Ook Spelonk II lijkt aanvankelijk een veilige stiltehaven. Tot scherpe soundscapes de lucht verzwaren. Steeds luider en sterker aanwezig. Steeds met meer, omringen de klankwasems ons, met verzengend fluisterende elektronische ademhalingen. Er worden repetitief zachte ritmes gewekt door donkerder wordende soundscapes, die opgetrokken worden naar hogere tonen, hogere sferen… waar plots verstorende blieps en beeps opduiken. De stilte en rust wordt naar het einde toe opnieuw teruggevonden en die lijkt naadloos over te gaan in Spelonk III, waarin elektronische druppels vallen, uit mekaar ketsen op een buitenaards meertje. In deze spelonk wordt het donkerder, gevuld met een snerpende boventoon, als een ruis tussen stalactieten. Een ruis waarbinnen leven wellicht onmogelijk is, want op het einde is het stil…
Deze tracks zijn amper muziek te noemen, doch erg filmisch. En dat is een compliment, want het lijkt bij elke Spelonk alsof je een klankmuseum binnenstapt, waar je in elke hoek iets nieuws ontdekt. (Nel Mertens)
via Luminous Dash